Opis
Kleine Berlin, „mały Berlin”, to największy kompleks schronów przeciwlotniczych z czasów II wojny światowej, jaki zachował się w Trieście. Schodzi się pod wzgórze Scorcola, w samym centrum, by odkryć schrony dla ludności cywilnej i te wykopane przez Niemców dla dowództwa SS.
Wejście znajduje się przy via Fabio Severo, w dzielnicy Barriera Nuova. Kompleks dzieli się na dwa połączone ze sobą, ale zupełnie różne sektory: ten zbudowany przez miasto dla mieszkańców i niemiecki sektor wojskowy, używany jako magazyn i schron.
Sektor niemiecki to długa galeria, z której na prawo i na lewo otwierają się duże sale, łącznie około 1000 metrów kwadratowych. Zostały rury, umywalki, toalety i resztki instalacji elektrycznej i wentylacji mechanicznej, a także pomieszczenie agregatu prądotwórczego.
W jednej z bocznych galerii wciąż widać ślady drewnianych schodów kręconych, które schodziły z szybu. Tędy Odilo Globocnik, urodzony w Trieście dowódca SS w regionie, przechodził ze swojej willi do biur w Pałacu Sprawiedliwości, nigdy nie wychodząc na zewnątrz.
Za drzwiami zaczyna się schron włoski i to zupełnie inny klimat. Tu przez dziesięciolecia pracowała woda: stalaktyty, stalagmity i niecki, po których spływa cienka warstwa wody, przywodzą na myśl raczej naturalną jaskinię niż tunel wykuty przez człowieka.
W galeriach dla cywilów wciąż widać w posadzce gniazda drewnianych ławek, a także izbę chorych i toalety. Ostatni odcinek pozostał surowym wykopem, bo nigdy go nie ukończono.
Nazwa pochodzi z czasów, gdy Triest był „stolicą” Strefy Operacyjnej Wybrzeże Adriatyckie utworzonej przez Niemców po 8 września 1943 roku, z dowództwem SS między piazza Oberdan a Foro Ulpiano. Ściśle biorąc, jest niegramatyczna: po niemiecku Berlin nie jest rodzaju żeńskiego i powinno się mówić Kleines Berlin.
To, że galerie można zwiedzać, jest zasługą Club Alpinistico Triestino, który w 1995 roku zastał je w opuszczeniu i odnowił na własny koszt. Od początku XXI wieku w niektórych salach odbywały się wystawy, m.in. o bombardowaniach Triestu i o jaskiniach z czasów I wojny światowej.
Wejście znajduje się przy via Fabio Severo, w dzielnicy Barriera Nuova. Kompleks dzieli się na dwa połączone ze sobą, ale zupełnie różne sektory: ten zbudowany przez miasto dla mieszkańców i niemiecki sektor wojskowy, używany jako magazyn i schron.
Sektor niemiecki to długa galeria, z której na prawo i na lewo otwierają się duże sale, łącznie około 1000 metrów kwadratowych. Zostały rury, umywalki, toalety i resztki instalacji elektrycznej i wentylacji mechanicznej, a także pomieszczenie agregatu prądotwórczego.
W jednej z bocznych galerii wciąż widać ślady drewnianych schodów kręconych, które schodziły z szybu. Tędy Odilo Globocnik, urodzony w Trieście dowódca SS w regionie, przechodził ze swojej willi do biur w Pałacu Sprawiedliwości, nigdy nie wychodząc na zewnątrz.
Za drzwiami zaczyna się schron włoski i to zupełnie inny klimat. Tu przez dziesięciolecia pracowała woda: stalaktyty, stalagmity i niecki, po których spływa cienka warstwa wody, przywodzą na myśl raczej naturalną jaskinię niż tunel wykuty przez człowieka.
W galeriach dla cywilów wciąż widać w posadzce gniazda drewnianych ławek, a także izbę chorych i toalety. Ostatni odcinek pozostał surowym wykopem, bo nigdy go nie ukończono.
Nazwa pochodzi z czasów, gdy Triest był „stolicą” Strefy Operacyjnej Wybrzeże Adriatyckie utworzonej przez Niemców po 8 września 1943 roku, z dowództwem SS między piazza Oberdan a Foro Ulpiano. Ściśle biorąc, jest niegramatyczna: po niemiecku Berlin nie jest rodzaju żeńskiego i powinno się mówić Kleines Berlin.
To, że galerie można zwiedzać, jest zasługą Club Alpinistico Triestino, który w 1995 roku zastał je w opuszczeniu i odnowił na własny koszt. Od początku XXI wieku w niektórych salach odbywały się wystawy, m.in. o bombardowaniach Triestu i o jaskiniach z czasów I wojny światowej.